Algemene Beschouwingen Voorjaarsnota 2020-2024

De afgelopen maanden zullen wij nooit vergeten. Mensen hebben familie verloren of hun naasten alleen van een afstandje kunnen zien en van de een op andere dag verloren sommigen hun hele inkomen. Dat alles door een onzichtbaar dodelijk virus dat mensen angst aanjaagt. Wij wensen alle getroffenen sterkte.

Het deed bizar aan dat terwijl dit virus rondwaarde het buiten stralend weer was met strakblauwe luchten en stilte rondom. Geen vliegtuiglawaai, zuivere lucht en geen files meer. En dus ook minder stikstof: goed voor de natuur en de woningbouw. Digitaal vergaderen bleek best mogelijk. De fiets werd vaker gepakt. We hebben meer waardering gekregen voor het groen in onze buurt. Naast eenzaamheid was er ook sprake van veel saamhorigheid. Nu alle veiligheidsvoorschriften wat losser zijn geworden, willen wij niet terug naar het oude normaal maar de weg inslaan naar het nieuwe normaal waarbij wij de positieve aspecten van deze crisis willen behouden.

Zoals bevorderen van het fietsverkeer, daar zijn we met de koersnota al mee op weg; minder vliegverkeer (daar komen we met een motie over) en spreiding van werk- en lesuren. Daarover gaan wij graag in gesprek met het college.

Maar natuurlijk, er zit ook een donkere kant aan deze crisis.

- Veel mensen verliezen ondanks steun van het rijk hun baan en doen daardoor een beroep op de bijstand. Hoe mooi zou het zijn als Nederland net als Spanje al een soort basisinkomen had; het wordt tijd om daarover eens een experiment te overwegen. Gelukkig is ons verzekerd dat de capaciteit om bijstandsaanvragen af te handelen op dit moment voldoende is.

- Auto’s staan vaker stil en toeristen komen niet meer in drommen. Is dat erg? Nee, maar de middenstand mist wel inkomen daardoor en de gemeente mist parkeer - en toeristenbelasting.

- Culturele en maatschappelijke instellingen dreigen om te vallen. Er worden al gesprekken gevoerd over ondersteuning voor de Voedselbank, de buurthuizen en de grote culturele instellingen. Als raad willen wij graag daarbij de vinger aan de pols houden en daarin ook de kleinere culturele instellingen niet vergeten.

Veel zorgen dus over de gemeentefinanciën. Het rijk belooft de gemeenten compensatie ook voor gederfde inkomsten, maar eerst zien en dan geloven. We hebben nu nog geen compleet beeld. Maar dat er bezuinigd moet worden staat vast. Temeer daar de kosten in het sociaal domein moeilijk beheersbaar blijken. Niettemin zouden wij geen budgetplafond willen, zeker omdat dat er nu al wachtlijsten zijn in de jeugdzorg..

Preventie is daarbij wel een basis. Dat geldt voor uiteenlopende zaken als jeugdhulp, leerachterstanden en educatie over discriminatie. Heel goed dat de jeugd nu haar stem laat horen om racisme tegen te gaan. Wrang dat daar de gewelddadige dood van George Floyd voor nodig was!

In de zorg willen wij liever geen aanbestedingen meer. Aanbestedingen doorbreken de continuïteit kosten veel tijd en zijn moeilijker door de raad te controleren. Bij een aanbesteding moeten op zijn minst de voor- en nadelen van alle vormen van inkoop overwogen worden. Wij komen met een motie daarover.

Terug naar de financiën. Bezuinigingen zullen nodig zijn om de begroting rond te krijgen. Geen beleidsinvesteringen op dit moment maar kijken waar er bezuinigd kan worden in opmaat naar de begroting 2021.

GroenLinks wil wel aangeven waarop wij niet willen bezuinigen. Deze coronacrisis is plotseling met grote impact over ons heen gekomen. Nog groter zal de impact van de klimaatcrisis zijn ais als wij niet alles op alles zetten om de opwarming van de aarde een halt toe te roepen om miljoenen slachtoffers en vluchtelingen te voorkomen. Daarom willen wij niet bezuinigen op duurzaamheidsgelden. Wij willen wel kijken hoe die efficiënter besteed kunnen worden. Minder praten, meer doen.

Klimaatadaptatie hangt daarmee nauw samen. Er is nu de derde droge zomer op rij. Hoe kunnen we droogte, hittestress en wateroverlast voorkomen? Wij moeten sowieso veel meer bouwen met name sociale woningbouw, maar zeker ook klimaatadaptief. Iedere burger moet met droge voeten naar een dichtbij parkje kunnen lopen om daar de schaduw van bomen op te kunnen zoeken. Als wij

Geen van de bezuinigingsmaatregelen zou de kloof tussen rijk en arm moeten vergroten. Groot inzetten op woningisolatie levert een lagere energierekening op. Voor kosten van de energietransitie zouden wij eerder naar grotere bedrijven kunnen kijken die de laatste jaren winst hebben gemaakt. Bedrijven die zonnecellen en windmolens produceren zijn welkom hier, ze leveren werkgelegenheid op. En omwonenden van windmolens moeten meedelen in de winst.

Waar zouden wij dan wel op willen bezuinigen? Bijvoorbeeld op het Fortuinveld voor de Kraaien? Is het langzamerhand geen zaak van slecht bestuur om ze zo lang aan het lijntje te houden? Prioritering en fasering van MAAK? Minder inzetten op ondermijning? Wat ons betreft allemaal te overwegen.

Tenslotte vraagt u zich af: waar blijven de bomen? Dat vragen wij ons ook af. Wij wachten met smart op het Bomenbeleidsplan en het Groen- en waterplan!